Fushata për zgjedhjet parlamentare të 12 prillit në Hungari ka hyrë në një spirale të rrezikshme polarizimi dhe tensioni. Për herë të parë pas më shumë se një dekade dominimi absolut, Kryeministri Viktor Orban dhe partia e tij Fidesz po përballen me një rrezik real për të humbur pushtetin.
Përballë rritjes së pandalshme në sondazhe të partisë opozitare Tisza, të udhëhequr nga Peter Magyar, qeveria hungareze e ka gjetur veten të përfshirë në një seri skandalesh të rënda që variojnë nga abuzimi i të miturve, tek katastrofat mjedisore dhe akuzat për shantazhe intime.
Hipokrizia dhe skandali i abuzimit të fëmijëve
Goditja e parë e rëndë për narrativën e qeverisë erdhi nga zbulimi i kushteve çnjerëzore në një qendër për të miturit e dënuar në Budapest. Videot tronditëse treguan abuzime të rënda fizike dhe seksuale nga ana e stafit.
Kjo ngjarje ka shkaktuar një tërmet politik, veçanërisht sepse qeveria Orban e ka ndërtuar platformën e saj pikërisht mbi retorikën e “mbrojtjes së fëmijëve”.
Fakti që autoritetet ishin në dijeni të situatës dhe nuk vepruan, si dhe tentativat e disa zyrtarëve për të fajësuar vetë viktimat e mitura me pretekstin se ishin “kriminelë”, kanë ngjallur indinjatë të thellë në shoqërinë hungareze.
Skandali i dytë, me përmasa të rrezikshme për shëndetin publik, shpërtheu pas zbulimeve mbi fabrikën e baterive “Samsung” në qytetin God. Investigimet mediatike zbuluan se punëtorët dhe banorët janë ekspozuar për vite me radhë ndaj niveleve të larta të pluhurit toksik dhe metaleve të rënda, me ndotje që tejkalon deri në 500 herë normat e lejuara në ajër dhe ujërat nëntokësore.
Industria e baterive është shtylla e politikës ekonomike të qeverisë hungareze. Sipas raporteve, pavarësisht se agjencia e inteligjencës vendase (AH) kishte paralajmëruar qeverinë për rrezikun katastrofik, Ministria e Jashtme refuzoi mbylljen e uzinës dhe tentoi të censuronte mediat që po zbulonin të vërtetën.
Shantazhi politik me metodat e “Luftës së Ftohtë”
Në një përpjekje të dëshpëruar për të larguar vëmendjen nga skandalet qeveritare, fushata ka prekur nivele të ulëta personale. Një faqe e mistershme interneti publikoi një foto të një dhome gjumi të marrë nga kamerat e sigurisë, duke lënë të kuptohet se ekziston një video komprometuese seksuale e liderit të opozitës, Peter Magyar.
Magyar, megjithatë, zhvlerësoi shantazhin duke dalë hapur. Ai pranoi publikisht se kishte pasur marrëdhënie konsensuale me ish-të dashurën e tij në atë dhomë dhe akuzoi drejtpërdrejt Fidesz-in se po përdor “fushata shantazhi të stilit rus” për të mbuluar skandalin e “fabrikës së vdekjes”.
Politologët në Budapest vërejnë një ndryshim thelbësor në dinamikën e pushtetit. Siç shprehet analisti Daniel Mikecz: “Fidesz dikur dominonte agjendën duke fituar çdo ditë. Tani ata e kanë humbur këtë dominim dhe janë të detyruar të kalojnë në mbrojtje, duke reaguar ndaj një skandali të ri çdo ditë.”
Më 12 prill, votuesit hungarezë nuk do të zgjedhin thjesht një parlament të ri, por do të vendosin nëse do të tolerojnë një sistem që analistët vendas e përshkruajnë tashmë si një rënie të lirë të kulturës politike dhe llogaridhënies publike.