SPAK në Raportin Vjetor të vitit 2025 të publikuar këtë të hënë ka shprehur shqetësim për nismat ligjore që prekin mjetet procedurale dhe pavarësinë e institucionit. Reagimi vjen në një kohë kur mazhoranca ka propozuar disa ndryshime në Kodin e Procedurës Penale disa javë më parë.
“SPAK do ti konsideronte veçanërisht shqetësuese ato nisma ose masa me karakter ligjor dhe institucional, që do të synonin kufizimin e mjeteve proceduriale dhe pavarësinë e saj. Ndërhyrje të tilla do të përbenin rrezik serioz për funksionin kushtetues të SPAK dhe për vetë shtetin e së drejtës.”-thuhet në raportin e SPAK.
Në raport, SPAK thekson se do të konsideronte veçanërisht shqetësuese çdo nismë ligjore që synon kufizimin e mjeteve procedurale apo cenimin e pavarësisë së saj. Sipas institucionit, ndërhyrje të tilla përbëjnë rrezik serioz për funksionin kushtetues të SPAK dhe për vetë shtetin e së drejtës.
Në të njëjtin raport, institucioni evidenton edhe disa problematika që lidhen me funksionimin dhe bashkëpunimin ndërkombëtar në hetimet penale.
Një prej tyre është mungesa e kompetencës së SPAK për të shqyrtuar kërkesat e autoriteteve të huaja për njohjen dhe ekzekutimin në Shqipëri të vendimeve penale për veprat që janë në juridiksionin e saj. Aktualisht kjo kompetencë i takon Prokurorisë së Përgjithshme, gjë që sipas SPAK sjell vonesa dhe rrit kompleksitetin e procedurave.
Për këtë arsye, në raport propozohet ndryshimi i ligjit për Marrëdhëniet Juridiksionale me Jashtë (ligji nr. 10 193), në mënyrë që Prokuroria dhe Gjykata e Posaçme të kenë kompetencë të drejtpërdrejtë për njohjen e vendimeve të huaja dhe për transferimin e personave të dënuar në çështjet që janë në juridiksionin e tyre.
Një tjetër çështje e ngritur nga SPAK lidhet me statusin e prokurorëve të posaçëm pas përfundimit të mandatit. Në raport theksohet se mungesa e një përcaktimi të qartë ligjor për këtë status krijon pasiguri dhe mund të ndikojë në vijimësinë e hetimeve dhe ruajtjen e standardeve profesionale të institucionit.