Nga Saimir Kadiu
Ka skuadra që fitojnë kampionate. Ka skuadra që dominojnë një epokë. Dhe ka skuadra që shndërrohen në legjendë. Dinamo e volejbollit të meshkujve, e drejtuar nga trajneri i madh Vangjel Koja, i përket kësaj kategorie të fundit. Ajo nuk ishte thjesht ekipi më i mirë i Shqipërisë; ishte një fenomen sportiv që arriti t’i impononte respekt edhe Europës, në një kohë kur sporti shqiptar jetonte në izolim të plotë.
Në fillim të viteve ’70, kur volejbolli europian dominohej nga shkollat gjigante të Bashkimit Sovjetik, Çekosllovakisë, Polonisë, Rumanisë, Gjermanisë Lindore dhe Jugosllavisë, pak kush mund ta imagjinonte se një skuadër shqiptare do të hynte në elitën e kontinentit. Por Dinamo e Vangjel Kojes e bëri të pamundurën të mundur.
Viti 1972 mbetet kulmi i artë i asaj historie. Në Kupën e Kampioneve të Europës, Dinamo u rendit në vendin e katërt, një arritje që edhe sot mbetet një nga rezultatet më të mëdha të sporteve kolektive shqiptare në arenën ndërkombëtare. Për një vend të vogël, të izoluar dhe me mundësi të kufizuara, ai klasifikim kishte peshën e një medaljeje olimpike.
Nuk ishte një sukses i rastësishëm.
Ishte fryti i një filozofie pune, i disiplinës së hekurt dhe i vizionit të një njeriu që jetonte për volejbollin.
Vangjel Koja nuk ishte vetëm trajner. Ai ishte arkitekti i një shkolle. Ai ndërtoi një ekip ku forca fizike, teknika, organizimi taktik dhe karakteri bashkëjetonin në mënyrë të përkryer. Ai e kuptonte se volejbolli nuk fitohet vetëm me centimetra mbi rrjetë, por edhe me inteligjencë, sakrificë dhe besim te skuadra.
Dinamo e tij luante një volejboll modern për kohën. Ishte një skuadër e shpejtë, agresive në bllok, e saktë në pritje dhe me një organizim që befasonte kundërshtarët. Në parket nuk kishte protagonizëm individual. Çdo pikë ishte rezultat i harmonisë së ekipit.
Dhe çfarë ekipi ishte ai!
Në rreshtimin e asaj Dinamoje gjeje emra që sot janë pjesë e historisë së sportit shqiptar.
Po i prezantoj sipas pozicionit ne foto:
Raimond Gjerazi, organizatori elegant i lojës, me qetësinë dhe inteligjencën e një dirigjenti.
Kreshnik Tartari, një volejbollist i kompletuar, luftarak dhe i palodhur.
Asllan Rusi, gjiganti i rrjetës, një nga sportistët më të mëdhenj që ka nxjerrë ndonjëherë Shqipëria. Me fuqinë e tij fizike, kërcimin e jashtëzakonshëm dhe goditjen shkatërruese, ai u bë simbol i volejbollit shqiptar. Emri i tij mbetet i pavdekshëm edhe sot, jo rastësisht Pallati i Sportit në Tiranë mban emrin e tij.
Ilir Cirinaku, teknikisht i rafinuar dhe gjithmonë në shërbim të skuadrës.
Ylli Shehu, lojtar me temperament fitues, një nga shtyllat e ekipit.
Enis Terihati, i admiruar për sigurinë dhe vazhdimësinë e lojës.
Dashamir Fagu, një tjetër emër i rëndësishëm i brezit të artë. Vleresohet me i madhi pas Asllan Rusit
Dhe Hajrullah Beriolli, volejbollisti me origjine kosovare që u bë pjesë e kësaj historie të jashtëzakonshme, duke sjellë cilësi, përvojë dhe karakter në një skuadër tashmë të madhe.
Ata nuk ishin thjesht bashkëlojtarë.
Ishin një familje sportive.
Në kampionatin shqiptar, Dinamo dominoi për vite me radhë. Titujt kampionë dhe Kupat e Shqipërisë u bënë pothuajse një traditë. Skuadra vendosi standarde të reja në përgatitjen fizike, organizimin taktik dhe kulturën sportive. Për shumë të rinj të kohës, të luaje kundër Dinamos ishte një provim; të fitoje ndaj saj ishte pothuajse një mrekulli.
Por madhështia e kësaj skuadre nuk matet vetëm me trofetë.
Ajo matet me ndikimin që pati mbi volejbollin shqiptar.
Breza të tërë lojtarësh u rritën duke ëndërruar të vishnin fanellën blu. Trajnerë të rinj studionin metodën e punës së Vangjel Kojes. Klubet shqiptare u detyruan të rrisnin nivelin e tyre për të konkurruar me Dinamon.
Në një Shqipëri të izoluar nga bota, sporti ishte një nga dritaret e pakta drejt Europës. Dhe Dinamo e Vangjel Kojes e hapi atë dritare me krenari. Përmes saj, kontinenti mësoi se edhe një vend i vogël mund të prodhonte volejboll të nivelit më të lartë.
Sot kanë kaluar më shumë se pesë dekada nga ai vend i katërt evropian. Brezat kanë ndryshuar. Rregullat e lojës kanë evoluar. Volejbolli është bërë më i shpejtë, më atletik dhe më spektakolar.
Por historia nuk matet vetëm me atë që vjen më pas.
Ajo matet me ata që hapën rrugën.
Dinamo e Vangjel Kojes ishte një prej atyre skuadrave që nuk fituan vetëm ndeshje. Ato fituan respektin e Europës dhe krenarinë e shqiptarëve.
Sepse ka ekipe që mbeten në tabelat e statistikave.
Dhe ka ekipe që mbeten përgjithmonë në kujtesën e një kombi.
Dinamo e madhe e Vangjel Kojes është njëra prej tyre.